یوزپلنگ آسیایی

Asiatic Cheetah (Iranian Cheetah)

Acinonyx jubatus venaticus

این جانور سالیان نه چندان دور در مناطق بیابانی کشورهای منطقه، از عربستان تا هندوستان زندگی می‌کرد. نتایج جدیدترین تحقیقات نشان می‌دهد که کمتر از 70 یوزپلنگ تنها در ایران وجود دارد. یوزپلنگ آسیایی در رده بندی اتحادیه جهانی حفاظت در رده شدیدا در خطر انقراض جای دارد.
با تراکم بسیار پایینی در نیمه شرقی، بخصوص استانهای یزد، سمنان، اصفهان، کرمان، خراسان شمالی و خراسان رضوی زیست می کند. برخلاف باور عمومی، عمدتا در زیستگاه های تپه ماهوری و کوهپایه ای مناطق کویری یافت شده و به ندرت در مناطق دشتی دیده می شود.شکار غیرمجاز طعمه ها و تصادفات جاده ای مهمترین عوامل ازبین رفتن یوزپلنگ آسیایی به شمار می رود.

ویژگی‌های ظاهری

دارای سر کوچک، دست و پای بلند و کشیده، کمر باریک، سینه بزرگ، دم بلند و کلفت، گوش‌های کوچک و گرد، سطح بدن پوشیده از موهای نخودی رنگ تا زرد کم رنگ که در قسمت‌های زیرین بدن سفید می‌شود است. خال‌های کوچک، سیاه و توپر، دو نوار سیاه رنگ از گوشه چشم تا دهان (خط اشک) دارد. پنجه‌های آزاد با ناخن‌های غیرقابل جمع شدن آن یکی از مهمترین وجوه تمایز یوزپلنگ از سایر گربه سانان است. برای سریع دویدن تکامل یافته، بطوریکه سریعترین پستاندار خشکی جهان نام گرفته است. از 5000 سال پیش توسط انسان برای همراهی در شکار تربیت می شده است.

ویژگی‌های زیستی

یوزپلنگ عمدتا اوایل صبح و اواخر بعدازظهر به فعالیت می پردازد. تنها گربه سان اجتماعی ایران به شمار می رود، به این صورت که نرها، معمولا برادرها گروه های کوچکی را تشکیل داده و با هم به دنبال شکار و جفت می گردند. ماده ها نیز معمولا همراه با توله های خود زندگی می کنند.
درحال حاضر، قوچ و میش مهمترین طعمه یوزپلنگ در ایران بوده و پس از آن، کل و بز، جبیر، آهو و گاهی اوقات پستانداران کوچک و پرندگان طعمه های طبیعی این گوشتخوار را تشکیل می دهند.

تغذیه

درحال حاضر، قوچ و میش مهمترین طعمه یوزپلنگ در ایران بوده و پس از آن، کل و بز، جبیر، آهو و گاهی اوقات پستانداران کوچک و پرندگان طعمه های طبیعی این گوشتخوار را تشکیل می دهند.

تولید مثل

احتمالا در تمامی فصول سال قادر به زادآوری بوده ولی اوج جفتگیری آن اواسط زمستان می باشد. پس از 90 تا 98 روز بارداری، 1 تا 4 توله به دنیا می آورد. توله ها تا سن حدودا 17 تا 18 ماهگی از مادر مستقل شده و در سن 2 تا 3 سالگی قادر به زادآوری هستند. حداکثر 12 تا 14 سال در طبیعت عمر می کنند.

نمایه‌ها

سرگین یوزپلنگ

رد یوزپلنگ

طرح بدن

آخرین فعالیت‌ها

آب برای یوزها در میاندشت

پنج سال متوالی کمک به آبرسانی در پناهگاه حیات وحش میاندشت

پروژه آب برای یوزها برای پنجمین سال متوالی به کار خود ادامه داد. بیابان های ایران همواره در فصل گرم سال تشنه آب هستند که...

میاندشت امن تر می شود؛ دو همیار محیط بان رسما به...

انجمن یوزپلنگ ایرانی به طور رسمی قرار داد استخدام دو همیار محیط بان را به مدت 6 ماه منعقد کرد. این قرار داد 26...

برگزاری کارگاه انتقال تجربه تکثیر و پرورش یوزپلنگ در آفریقای جنوبی

طی هفته گذشته آقای وینست وان درمور،کارشناس موسسه EWT، از کشور آفریقای جنوبی بمنظور بررسی وضعیت یوزپلنگ آسیایی در ایران حاضر شد. به مناسبت...

بازدید کارشناس حیات‌وحش از آفریقای جنوبی به همراه کارشناسان انجمن یوزپلنگ...

آقای وینست وندر مرو، کارشناس موسسه (EWT(Endangerd Wildlife Trust آفریقای جنوبی از همکاران انجمن یوزپلنگ ایرانی که به دعوت معاونت محیط طبیعی سازمان حفاظت...

عکس منتخب پوستر یوزپلنگ ایرانی، با نظرسنجی از همراهان انجمن انتخاب...

انجمن یوزپلنگ ایرانی در هفته ای که گذشت برای انتخاب پوستر جدید خود، مسابقه ای برگزار کرد و در آن به کمک همراهان صفحه...

آیا یوزپلنگ پیدا شده در کرمان فردی جدید است؟

چند روزی است که لاشه یک فرد یوزپلنگ در پناهگاه حیات وحش دربند راور یافت شده است. از همان ابتدا سوالات متعددی در ذهن...