یوزپلنگ آسیایی

Asiatic Cheetah (Iranian Cheetah)

Acinonyx jubatus venaticus

این جانور سالیان نه چندان دور در مناطق بیابانی کشورهای منطقه، از عربستان تا هندوستان زندگی می‌کرد. نتایج جدیدترین تحقیقات نشان می‌دهد که کمتر از ۴۰ یوزپلنگ تنها در ایران وجود دارد. یوزپلنگ آسیایی در رده بندی اتحادیه جهانی حفاظت در رده شدیدا در خطر انقراض جای دارد.
با تراکم بسیار پایینی در نیمه شرقی، بخصوص استانهای یزد، سمنان، اصفهان، کرمان، خراسان شمالی و خراسان رضوی زیست می کند. برخلاف باور عمومی، عمدتا در زیستگاه های تپه ماهوری و کوهپایه ای مناطق کویری یافت شده و به ندرت در مناطق دشتی دیده می شود.شکار غیرمجاز طعمه ها و تصادفات جاده ای مهمترین عوامل ازبین رفتن یوزپلنگ آسیایی به شمار می رود.

ویژگی‌های ظاهری

داراي سر کوچک، دست و پاي بلند و کشيده، کمر باريک، سينه بزرگ، دم بلند و کلفت، گوش‌هاي کوچک و گرد، سطح بدن پوشيده از موهاي نخودي رنگ تا زرد كم رنگ كه در قسمت‌هاي زيرين بدن سفيد مي‌شود است. خال‌هاي كوچك، سياه و توپر، دو نوار سياه رنگ از گوشه چشم تا دهان (خط اشک) دارد. پنجه‌هاي آزاد با ناخن‌هاي غيرقابل جمع شدن آن يکی از مهمترين وجوه تمايز يوزپلنگ از ساير گربه سانان است. برای سريع دويدن تکامل يافته، بطوريکه سريعترين پستاندار خشکی جهان نام گرفته است. از 5000 سال پيش توسط انسان برای همراهی در شکار تربيت می شده است.

ویژگی‌های زیستی

يوزپلنگ عمدتا اوايل صبح و اواخر بعدازظهر به فعاليت می پردازد. تنها گربه سان اجتماعی ايران به شمار می رود، به اين صورت که نرها، معمولا برادرها گروه های کوچکی را تشکيل داده و با هم به دنبال شکار و جفت می گردند. ماده ها نيز معمولا همراه با توله های خود زندگی می کنند.
درحال حاضر، قوچ و ميش مهمترين طعمه يوزپلنگ در ايران بوده و پس از آن، کل و بز، جبير، آهو و گاهی اوقات پستانداران کوچک و پرندگان طعمه های طبيعی اين گوشتخوار را تشکيل می دهند.

تغذیه

درحال حاضر، قوچ و میش مهمترین طعمه یوزپلنگ در ایران بوده و پس از آن، کل و بز، جبیر، آهو و گاهی اوقات پستانداران کوچک و پرندگان طعمه های طبیعی این گوشتخوار را تشکیل می دهند.

تولید مثل

احتمالا در تمامی فصول سال قادر به زادآوری بوده ولی اوج جفتگیری آن اواسط زمستان می باشد. پس از 90 تا 98 روز بارداری، 1 تا 4 توله به دنیا می آورد. توله ها تا سن حدودا 17 تا 18 ماهگی از مادر مستقل شده و در سن 2 تا 3 سالگی قادر به زادآوری هستند. حداکثر 12 تا 14 سال در طبیعت عمر می کنند.

نمایه‌ها

سرگین یوزپلنگ

رد یوزپلنگ

طرح بدن

آخرین فعالیت‌ها

تجربه‌های موفق تکثیر یوز در اسارت/ تعلل منجر به انقراض یوز...

مدیرعامل انجمن یوزپلنگ ایرانی بر ضرورت پرهیز از اعلام آمار نادرست تأکید کرد و گفت: در جهان تجربه‌های موفقی از تکثیر یوز در اسارت...

کارگاه ارائه آموزش کاربردی و ظرفیت سازی در بین محیط بانان...

در راستای اهداف انجمن یوزپلنگ ایرانی و طی همکاری و سفارش پروژه حفاظت از یوزپلنگ آسیایی، سه کارگاه در تاریخ­ های 7، 14 و...
آب برای یوزها در میاندشت

پنج سال متوالی کمک به آبرسانی در پناهگاه حیات وحش میاندشت

پروژه آب برای یوزها برای پنجمین سال متوالی به کار خود ادامه داد. بیابان های ایران همواره در فصل گرم سال تشنه آب هستند که...

تدوین «دستورالعمل جانمایی، طراحی، احداث، بهره برداری و مدیریت ذخیره گاه...

  سالهاست بسیاری از محققان و کارشناسان حیات وحش به این نتیجه رسیده اند که یکی از راه های حفظ ژن و شاید نجات یوزپلنگ...

میاندشت امن تر می شود؛ دو همیار محیط بان رسما به...

انجمن یوزپلنگ ایرانی به طور رسمی قرار داد استخدام دو همیار محیط بان را به مدت 6 ماه منعقد کرد. این قرار داد 26...

برگزاری کارگاه انتقال تجربه تکثیر و پرورش یوزپلنگ در آفریقای جنوبی

طی هفته گذشته آقای وینست وان درمور،کارشناس موسسه EWT، از کشور آفریقای جنوبی بمنظور بررسی وضعیت یوزپلنگ آسیایی در ایران حاضر شد. به مناسبت...